22. Septembar 2019.

11:54 SREDA, 10. 07. 2019. - 11:54 Autor: Aleksandar Jerković

DOGODILO SE NA DANAŠNJI DAN

10. JUL

podeli

138. - Umro rimski car Hadrijan. Tokom vladavine izvršio značajne reforme u Rimskom carstvu i utvrdio granice u Germaniji i Britaniji, gde je podigao bedem za zaštitu od upada Škota. Bio velik poštovalac grčke kulture i pokrovitelj umetnosti, pisao stihove, vajao i slikao.

1099. - Umro španski nacionalni junak El Sid, legendarna ličnost španske epske poezije.

1509. - Rođen švajcarski teolog francuskog porekla Žan Kalvin, vođa frakcije protestantizma u Ženevi, koja je imala mnogobrojne pristalice u evropskim zemljama, posebno u Francuskoj, i izazvala velike društvene potrese. Njegovo delo "Temelji hrišćanstva" postalo priručnik protestantske doktrine.

1584. - Po nalogu španskog dvora ubijen holandski princ od Oranža Viljem I Ćutljivi, borac protiv španske prevlasti i prvi nasledni namesnik Holandije.

1609. - U Minhenu osnovana Katolička liga kao odgovor na osnivanje Protestantske unije, što je pojačalo tenzije u Nemačkoj koje su dovele do izbijanja Tridesetogodišnjeg rata u centralnoj Evropi.

1774. - Posle šestogodišnjeg rata Rusija i Turska sklopile Kučuk-Kajnardžijski mir kojim je Turska izgubila Krim, prihvatila rusko-tursku granicu na Bugu i priznala Rusiji pokroviteljska prava nad Vlaškom i Moldavijom i nad pravoslavnim podanicima u Turskoj.

1778. - Rođen kompozitor Sigismund Ritter von Neukomm.

1830. - Na Antilima rođen francuski slikar i grafičar Kamij Pisaro, jedan od učesnika prve izložbe impresionista u Parizu 1874. U kasnoj fazi opredelio se za poentilizam.

1834. -  Rođen češki pisac Jan Neruda, predvodnik generacije "majevaca", književnika koji su okupljeni oko časopisa "Maj" promovisali češki književni realizam.

1835. - Rođen je kompozitor Henryk Wieniawski.

1856. - U selu Smiljani kod Gospića u Hrvatskoj rođen Nikola Tesla, naučnik i pronalazač na polju elektrotehnike i radio-tehnike. Od 1884. do smrti 1943. živeo u SAD. Patentirao oko 700 pronalazaka od kojih nekoliko desetina ima široku primenu, među kojima je i serija izuma koji čine temelj savremene radio-tehnike.

1871. - Rođen francuski pisac Marsel Prust, čije je delo "U traganju za izgubljenim vremenom" ostavilo dubok trag ne samo u Francuskoj već i u evropskoj književnosti XX veka i izvršilo velik uticaj na mnoge književnike.

1895. - Rođen nemački kompozitor Karl Orf, autor popularne scenske kantate "Karmina Burana". Bavio se i pedagoškim radom, a u nastavu uveo tzv. Orfov instrumentarijum, sačinjen od grupe instrumenata prilagođenih deci.

1897. - U borbi za prevlast na području gornjeg Nila francuske trupe zaposele Fešoude u Sudanu, što je izazvalo ozbiljnu krizu u anglo-francuskim odnosima. Kompromisnim rešenjem 1899. Francuska dobila zapadni Sudan, a dolina Nila ostala pod britanskom kontrolom.

1936. - Billie Holiday  snimili "Billie's Blues"

1940. - Napadom najmanje 70 nemačkih bombardera na ciljeve u južnom Velsu u Drugom svetskom ratu počela Bitka za Britaniju. Pobeda britanskog vazduhoplovstva u septembru prisilila Nemce da definitivno odustanu od invazije na Veliku Britaniju.

- Francuska Narodna skupština poverila vlast maršalu Anriju Petenu, koji je tokom Drugog sveskog rata predvodio kolaboracionističku vladu sa sedištem u Višiju.

1943. - Anglo-američke trupe u Drugom svetskom ratu iskrcale se na Siciliju.

1953. - Sovjetski lider Nikita Hruščov smenio ministra unutrašnjih poslova Lavrentija Beriju, bliskog Staljinovog saradnika i egzekutora u staljinističkim čistkama. Berija kasnije uhapšen, osuđen na smrt i streljan.

1962. - Iz Kejp Kaneverala lansiran prvi američki telekomunikacioni satelit "Telstar", koji je omogućio prenos TV-programa preko Atlantskog okeana.

1964. - "Do Wah Diddy Diddy" Manfreda Manna objavljen u UK.

1967. - Bobbie Gentry je snimio "Ode to Billie Joe".

1973. - Bahamska ostrva stekla nezavisnost u okviru Britanskog Komonvelta, posle 190 godina britanske kolonijalne vladavine.

1976. - Zbog pucanja ventila u hemijskoj fabrici "Ikmeza" u blizini Milana, oblak hemijskih materija, među kojima i dioksina, teško zagadio četiri opštine. To je bila prva ekološka nesreća te vrste u Evropi.

1985. – Prince objavio pesmu "Poplife".

1992. - Američki sud osudio bivšeg panamskog diktatora Manuela Norijegu na 40 godina zatvora jer je dozvolio krijumčarenje droge u Panami.

1994. -  Leonid Kučma pobedio na predsedničkim izborima u Ukrajini.

1995. - Vojne vlasti oslobodile iz šestogodišnjeg kućnog pritvora vođu burmanske opozicije i dobitnicu Nobelove nagrade za mir Aung San Su Ći.

1999. -  Šest afričkih vlada potpisalo sporazum o prekidu vatre, čime je okončan građanski rat u Demokratskoj Republici Kongo. Sporazum potpisan bez učešća pobunjeničkih grupa koje su učetvovale u sukobu.

2000. - U gomili smeća koja se srušila na sirotinjsko naselje, nazvano Obećana zemlja, u Manili na Filipinima, stradalo više od 200 ljudi.

2001. - Crtež Leonarda da Vinčija prodat u aukcijskoj kući Kristi za rekornih 11,4 miliona dolara.

podeli

Slične vesti

Vremeplov